wtorek, 12 sierpnia 2014

Azot - pierwiastek życia i obfitych plonów

Jednym z najważniejszych biologicznie pierwiastków jest azot. Wchodzi w skład białka. Jest rzeczą jasną, że pobieranie przez organizmy azotu ze środowiska jest warunkiem koniecznym dla istnienia życia.


Niewyczerpanym źródłem tego pierwiastka jest atmosfera;  azot stanowi bowiem 80 procent jej składu. Jednak ani rośliny, ani zwierzęta nie potrafią pobrać go z otoczenia bezpośrednio. Zdolność przyswajania wolnego azotu posiadają tylko nieliczne gatunki bakterii. Jedne z nich żyją wolno w glebie, inne współżyją z niektórymi roślinami, na przykład na korzeniach łubinu i innych roślin motylkowych, jak groch, koniczyna, fasola.

Schemat krążenia azotu w przyrodzie
Z azotu przyswojonego przez te bakterie korzysta pośrednio roślina, na której one żyją. Dlatego wysiewanie łubinu wzbogaca glebę w azot. Rośliny nie należące do grupy motylkowych mogą pobierać azot z gleby tylko w postaci związków mineralnych.

W glebie żyją również tak zwane bakterie gnilne. Rozkładają one resztki obumarłych roślin i zwierząt, przy czym wydzielają amoniak – prosty związek chemiczny składający się z azotu i wodoru. Inna grupa  bakterii, tak zwane bakterie nitryfikacyjne przez utlenianie amoniaku przetwarzają go na sole azotowe – azotyny i azotany. Dopiero w tej postaci azot może być przyswajany przez rośliny.

Istnieje jeszcze jeden sposób produkowania azotu przyswajalnego przez rośliny. Podczas wyładowań atmosferycznych powstaje w powietrzu tlenek azotu. Deszcz spłukuje go do gleby, gdzie może być przyswojony przez rośliny, ale są to ilości nieznaczne.

Źródła azotu dla gleby

Ważne dla ogrodników! Brak azotu w glebie daje o sobie znać w postaci zahamowania wzrostu roślin; starsze liście stają się jasnozielone, przedwcześnie żółkną i umierają. Stosuj nawozy!

Znakomitym źródłem azotu jest krew zwierzęca, a także sproszkowane kopyta i rogi. Dobrym źródłem azotu jest też nawóz kurzy. Działa bardzo silnie i powinien być kompostowany przynajmniej przez kilka miesięcy przed użyciem.
Innym wartościowym źródłem azotu korzenie grochu i fasoli, które po zbiorach pozostawiamy w glebie. Gdy zgniją, zasilą glebę w azot. Nawozy zielone stosujemy najczęściej w drugiej połowie lata. Rośliny wysiane w drugiej połowie lata wytwarzają dużo zielonej masy, którą przeoruje się wiosną.
Azotu glebie dostarczają też obornik i kompost.
Nawóz z ptasich piór. Od czasów starożytnych chińscy rolnicy przygotowywali nawóz azotowy z piór drobiu. Do beczki lub innego pojemnika wkłada się pióra, wlewa deszczówkę, przykrywa siatką lub deską, przyciska ciężkim kamieniem. Pozostawia w cienistym miejscu na dwa miesiące. Pióra zmienią się w papkę, którą można rozkładać wokół roślin jako ściółka. Uwaga! U chorób na alergie lub astmę  pióra ptasie mogą zaostrzać objawy choroby.

Wadą nawozów organicznych jest to, że uwalniają azot stosunkowo powoli. Dlatego produkowane przemysłowo nawozy azotowe są niezbędnym elementem pracy w polu i ogrodzie. Nawozy azotowe stosujemy bardzo ostrożnie. Przenawożenie objawia się ciemnozielonym zabarwieniem liści, wybujałym wzrostem i prowadzi do zwiększenia podatności roślin na choroby i szkodniki.

Pamiętajmy o następujących zasadach!

·         Roślin o krótkim okresie wegetacji jak np. sałata, szpinak, w okresie ich wzrostu nie wolno zasilać nawozami azotowymi. Prowadzi to do pogorszenia smaku. Również warzywa korzenne jak burak,  marchewka, rzodkiewka źle znoszą przenawożenie.
·         Niektóre nawozy (jak siarczan amonu) silnie zakwaszają glebę. Nie stosujmy ich na glebach lekkich i kwaśnych oraz do nawożenia roślin nielubiących kwaśnego podłoża.
·         Saletra potasowa, magnezowa, wapniowa może być stosowana tylko w okresie wegetacji roślin.
·         Nawozy saletrzano-amonowe (saletra amonu, saletrzak) to nawozy uniwersalne. Mogą być stosowane przed wysiewem lub sadzeniem, jak i podczas wegetacji.
·         Fosforan amonu stosujemy wiosną, gdy chcemy wzbogacić glebę w azot i fosfor. Połowę dawki stosujemy przed wysadzeniem lub wysiewem, drugą – w czasie wegetacji, ale nie później niż do końca lipca.
·         Nawozy zawierające azot w postaci amonowej jak siarczan amonu czy mocznik mogą być dawkowane przed wysiewem czy sadzeniem, ponieważ są długo utrzymują się w glebie.

Najważniejsze nawozy zawierające azot:
·         Siarczan amonu – nawóz amonowy silnie zakwaszający podłoże, stosowany przed rozpoczęciem wegetacji i wymagający wymieszania z podłożem;
·         Saletra amonowa – nawóz saletrzano-amonowy zakwaszający podłoże o uniwersalnym zastosowaniu, wymaga wymieszania z glebą;
·         Mocznik – nawóz amidowy, zalecany do nawożenia dolistnego;
·         Saletra wapniowa – nawóz saletrzany lekko alkalizujący podłoże, nie wymaga zmieszania z glebą. Stosowany w okresie wegetacji;
·         Saletrzak magnezowy – nie wpływa na odczyn gleby, o uniwersalnym zastosowaniu. Wymaga wymieszania z glebą.



Od azotu związanego w białku roślinnym zależny jest bezpośrednio cały świat zwierzęcy. Krążenie pierwiastków w przyrodzie jest warunkiem niezbędnym dla istnienia życia na Ziemi. Dla zwierząt jednym źródłem azotu są rośliny.
Azot, po śmierci roślin czy zwierząt, ponownie zamienia się w amoniak. W ten sposób krążenie azotu w przyrodzie zostaje zamknięte.


Źródło grafiki: Wszechświat - Życie - Człowiek, Książka i Wiedza, Warszawa 1955

Kalendarz księżycowy dla ogrodników

Fazy księżyca. Źródło: urbanzen.pl

Szczepienie drzewek owocowych  wykonuje się wczesną wiosną, gdy księżyc jest w nowiu. Tradycja ogrodnicza mówi, że okres, kiedy księżyca przybywa – od nowiu do pełni – działa stymulująco na krążenie soków roślinnych, co ma wpływać na tworzenie się silniejszych pąków.


W dawnych czasach ogrodnicy zalecali, aby sadzić większość warzyw, kiedy księżyca przybywa. Wyjątkiem są warzywa tworzące główki: sałata, kapusta, brukselka, które potem szybko mogą wydać nasiona. Sadzimy je, kiedy księżyca ubywa.

Jeśli wokół księżyca jest halo lub jako kontur jest zamazany, często wskazuje to na zbliżający się deszcz. Efekt halo jest związany z cirrostratusami lub altostratusami, które przynoszą wilgotną pogodę. Zimą, kiedy księżyc jest czysty i wyraźny, zapowiada to mróz. Gdy krawędź księżyca jest rozmyta, mróz zelżeje lub nadejdzie odwilż.

Niektórzy ogrodnicy uważają, że jeśli okopiemy grządki przy świetle księżyca, wyrośnie mniej chwastów, niż gdy zrobimy to w ciągu dnia. Najlepiej okopywać podczas pełni.


Fazy księżyca
Czynność
Rośliny
Pełnia
Siew
Brukselka, kapusta, marchew, cebula, szpinak, pasternak, rzodkiewka

Sadzenie
Ziemniaki, pomidory

Zbiór
Owoce, zioła, warzywa
2 dni przed pełnią
Siew
Fasola, zioła, groszek, słodka kukurydza

środa, 23 lipca 2014

Zioła w doniczkach - Tymianek

Tymianek rośnie najlepiej na glebie ubogiej, przepuszczalnej, w nasłonecznionym miejscu. Jeśli nie mamy ubogiej ziemi, należy jedną trzecią ziemi wymieszać z piaskiem lub żwirem. Tymianku nie nawozimy. Tymianek jest rośliną wieloletnią. Dorasta do 40 cm wysokości.


Zapasy na zimę
Choć tymianek jest rośliną zimnozieloną, to jego liście tracą zimą część aromatu. Latem tuż przed otwarciem pąków kwiatowych, ścinamy kilka pędów i rozwieszamy do suszenia w ciemnym i ciepłym miejscu.

Wysuszone zioła przechowujemy w papierowych torbach lub słoikach typu "twist", by zapewnić sobie źródło aromatycznej przyprawy na zimę.

Przycinanie
Po kwitnieniu przycinamy łodygi, aby pobudzić wzrost bocznych pędów. Nieprzycinany tymianek wytwarza zbyt długie, rzadko ulistnione pędy.

Zastosowanie w kuchni
Roślina przyprawowa i lecznicza. Świeże liście dodaje się do tłustych mięs, dziczyzny, wędlin, zup. Działa moczopędnie, łagodzi skurcze żołądka i nerwobóle.

Kup doniczkę na zioła w hurtowni internetowej NaBudowe24.pl

Jak łatwo rozpalić grilla?

W dużej puszce po kawie wiercimy otwory wokół podstawy, a następnie usuwamy ręcznie (jeśli jest taka możliwość) lub otwieraczem do puszek. Ustawiamy puszkę podstawką do dołu pośrodku grilla i wkładamy do środka warstwę gniecionych gazet.
Na wierzchu kładziemy warstwę węgla drzewnego, po czym zapalamy gazety  przez wykonane otwory. Puszka będzie działać jak komin, kierując płomienie na węgiel.
Kiedy węgiel  się rozpali, zabieramy puszkę szczypcami i rozprowadzamy rozżarzone węgle po palenisku grilla.

Źródło: "Leksykon Ogrodnika", dodatek do "Gazety Wyborczej", Warszawa 1999



poniedziałek, 23 czerwca 2014

Lampy lutownicze Topex

Lutowanie jest jedną z najpopularniejszych metod łączenia metali, a lampa lutownicza znacznie ułatwia proces. Dzięki jej zastosowaniu z łatwością połączymy miedziane rurki instalacji grzewczej czy wodnej. 

Jednak lampy lutownicze TOPEX, dzięki możliwości regulacji wielkości płomienia można stosować nie tylko do lutowania miękkiego instalacji miedzianych (temperatury poniżej 450 °C), ale również przy łączeniu metali o wyższych temperaturach topienia (lutowanie twarde - powyżej 450 °C).
Niezależnie od materiałów i stosownej do nich metody łączenia, lutowanie musi uwzględniać kilka etapów.

W przypadku łączenia rurek metalowych: Najpierw oba łączone elementy musimy dokładnie oczyścić drucianą szczotką lub papierem ściernym. Szczególną uwagę zwrócić trzeba na powierzchnię rury wpustowej i wewnętrzną powierzchnie rury przyjmującej.
Pokrywamy łączone elementy topnikiem, zwanym również odtleniaczem, czyli substancją, która dodatkowo czyści chemicznie lutowane elementy z tlenków i gwarantuje ostateczną trwałość lutowania.
Mocujemy lutowane elementy do pożądanej pozycji. Płomieniem lampy lutowniczej rozgrzewamy powstałe połączenie do temperatury wystarczająco wysokiej, by roztopić spoiwo.
Do rozgrzanego miejsca, przykładamy spoiwo lutownicze, które wnika w szczeliny między elementami lutowanymi. Czekamy do ostygnięcia lutowanych elementów i zabieramy się za kolejne łączenie.
Tak wykonane połączenie, jest wodoszczelne i odporne na skoki ciśnienia.
Lampa lutownicza TOPEX znacznie ułatwia jego wykonanie, gwarantując solidność całej instalacji.

Źródło: Topex

środa, 11 czerwca 2014

Sposób na komary - Pożegnanie z komarem

UWAGA! PLAGA KOMARÓW NADCIĄGNĘŁA

NAD POLSKĘ

STOSUJ POŻEGNANIE Z KOMAREM

Wiosna rozkwita na krzewach i drzewach, wraz z nią na łowy ruszyła żądna krwi plaga komarów. Samice tych owadów nie dość, że przeraźliwie brzęczą, to jeszcze efekt, jaki pojawia się po ich ukąszeniu jest znany: bąble, świąd, pieczenie. Komary do rozmnażania potrzebują wody, gdzie samice składają jaja, żyją larwy.
Z komarami wygrać się na stałe nie da, ale można się ich skutecznie pozbyć na jakiś czas.
Zastosuj Pożegnanie z Komarem, produkt, który podłączasz do węża  ogrodowego. To repelent w wygodnym opakowaniu z rozpylaczem do odstraszania komarów w okolicy domów (np. w ogrodach).
Moskitiera okna dachowe Fakro, OptiLight

Samice komarów do rozwoju jaj potrzebują krwi zwierząt. Samica po przyłożeniu kłujki do ciała zwierzęcia, bądź człowieka, puszcza w ruch szczęki. Przecina nimi skórę, następnie do rany zostaje wstrzyknięta kropelka śliny, która ma zapobiec krzepnięciu krwi. Samica odlatuje dopiero wtedy, gdy wypełni żołądek krwią ofiary. Ślina samicy zawiera substancję chemiczną, podrażniającą skórę, może także dochodzić do reakcji alergicznej, dlatego po ukłuciu skóra czerwienieje, puchnie i swędzi.
Co zwabia komary?
Warto pamiętać, że komary przywabia zwiększone stężenie dwutlenku węgla w wydychanym powietrzu oraz kwas mlekowy i inne składniki potu. Komary, dzięki posługiwaniu się termodetekcją, częściej gryzą młodych mężczyzn, dzieci i kobiety w okresie owula